AMBULATNE MINIMALNO INVAZIVNE METODE LIJEČENJA HEMOROIDA

To su metode kod kojih kirurg-proktolog  tokom pregleda primjenjuje neku od metoda, obično  odmah može napustiti  ordinaciju, tj. nema bolničkog liječenja.Ove metode se obično zovu MIK metode.

Što su to minimalno invazivne kirurške metode liječenja hemoroida (MIK metode)?

To je niz  ambulantnih metode liječenja koje su uvedene  zadnjih četrdesetak godina. Zajednička im je karakteristika da se izvode ambulantno, po principima minimalno  invazivne moderne kirurgije, rade se bez opće anestezije, obično su bezbolne, te su u širokoj upotrebi, koriste se za  liječenje hemoroidalne bolesti I-III stupnja.  Obično se smatra da je radikalni operativni  hirurški tretman   rezervisan  za IV stadij bolesti,  za  koji je potrebno bolničko liječenje. Nažalost kod  nas pacijenti  često dugo odlažu  pregled i liječenje tako da dođu kasno, sa IV stadijem bolesti, kada je klasična operacija jedini izlaz.

1.1. Elastične  ligature (gumiligature:podvezivanje unutarnjih hemoroida)

Objasniti ćemo uobičajeni postupak kod primjene ligatura, a potom kombinovani metod koji koristi dr Hajdarević, a koji  predstavlja značajno poboljšanje klasičnog postupka podvezivanja koji ovdje opisujemo .

Izvođenje klasičnog zahvata:

Ovo je najpoznatija i najčešče korištena ambulatna metoda liječenja  hemoroida. Elastične ligature se  kao pojedinačna metoda uspješno koriste u liječenju hemoroida I-III stupnja  dugi niz godina  i obično se kraće zovu gumiligature. Primjenjuju se uz pomoć posebnog instrumenta tzv. ligatora, kroz anoskop, kratak i uzak instrument koji služi za pregled hemoroida. Anoskop je  uska cijev duga samo  4-6 cm i pregled se lako obavlja. Nakon što se kroz anoskop izabere hemoroidalni čvor , uz pomoć aparata se čvor ligira spuštanjem elastične ligature na bazu čvora, koji je time  podvezan. Zahvat kod iskusnog proktologa traje 1-2 min. Zadnjih godina specijalisti proktolozi koriste instrumente  ligatore koji se spoje na posebnu vakuum pumpu koja stvara dozirani negativni pritisak. Instrument se prisloni na odabrani hemoroidalni čvor, dozirani vakuum uvuče čvor u ligator i liječnik  plasira ligaturu na bazu čvora. Procedura kod iskusnog proktologa traje oko 30-60 sekunda, a potrebno je ipak iskustvo u odabiru čvora i primjeni ligature na bazu čvora. U slučaju kada postoji mogućnost neposredne kontrole proktologa (npr. jednodnevna bolnica) u pojedinim slučajevima, zavisno od pacijenta, urade se  i do tri ligature istovremeno. Zadnjih godina se koriste fleksibilni  videoendoskop,instrumenti sa retrofleksijom  radi lakšeg  pristupa čvoru,te jednokratni instrumenti.Ova poboljšanja olakšavaju rad ljekara, ali ne utiču bitno na uspjeh metode.

 

Hemorodalni čvor podvezan ligaturom

 

Postupak nakon zahvata:

Kod same primjene gumligature bola  nema ili je minimalan. Pacijent može odmah napustiti ordinaciju, voziti auto itd. Bolova obično nema ni u daljem toku liječenja. Po našem iskustvu bol srednjeg inteziteta se može ponekad  javiti tokom naredne noći, izuzetno rijetko  u naredna tri dana. Obično je dovoljna tableta bilo kod sredstva za bolove da se bol  povuče. Par dana nakon zahvata moze se  javiti manje krvarenje. Pacijent obično može raditi svoje poslove. Po savjetu liječnika uvijek je potrebno iza intervencije bar desetak dana svakodnevno primjenjivati antihemorodalne masti ili čepiće. Kod rizičnih pacijenata sa nekim težim oboljenjem  ili iz nekog drugog razloga liječnik može ordinirati i antibiotike.

Šta se dešava sa podvezanim čvorom:

Nakon podvezivanja čvora u narednih 7-10 dana nastane propadanje čvora. Nekrotični čvor se postupno skvrči, promijeni boju, odvoji i otpadne uz minimalno  krvarenje, ligaturni prsten se spontano odstrani i iziđe u stolici . Na mjestu gdje je bio čvor ostaje manji defekt (ranica)  koji  postupno zacijeli. Obično je potrebno 20-35 dana za  cijeli postupak. Zbog toga je i razmak između pojedinačnih ligatura prije uvođenja kombinovane metode dr Hajdarevića bio obično oko 1 mjesec.                       

Hemorodalni čvor u propadanju  nekoliko  dana nakon ligature

 Dalji tok liječenja:

Najčešće treba primijeniti bar tri ligature, u razmacima.Zahvat se izvodi u ambulantnim uslovima. Metoda  minimalno remeti kvalitet života pacijenta, radno su sposobni, u značajnom procentu je uspješna ako se blagovremeno primijeni, samo joj je veliki minus što je jeftina i ne treba neka posebna skupa oprema, pošto je veliki pritisak i propaganda proizvođača opreme da se plasiraju metode sa dosta skupom opremom. Činjenica je da pacijent  sa malim ulaganjem (3x 5 min) dosta dobije, da se ne remeti uobičajeni život, uspjeh je solidan, a metoda je poznata po tome  da su komplikacije izuzetno rijetke.

1.2. Kombinovana metoda podvezivanja hemoroida (po dr Hajdareviću)

Doc dr  Braco Hajdarević  u primjeni ligatura ima ogromno iskustvo jer ih radi skoro 30 godina, do sada bez i jedne značajne komplikacije, te je uveo svoju modifikaciju tj. poboljšanje metode.

Karakteristično  je kod naše populacije da pacijenti ukoliko nemaju neposredno teškoće lako odustaju od daljeg liječenja. Kod hemoroida obično   treba primijeniti tri-četiri ligature,  u razmacima od mjesec dana, pa se liječenje obično nije završavalo, jer pacijenti  nakon poboljšanja ne bi došli na nastavak terapije. Dr Hajdarević je zbog toga pokušao promijeniti metodu tako da može  skrati vremenski  razmak između  plasiranja  gumiligatura.

Tako je od 1998.god. Dr Braco Hajdarević uspješno  uveo kombinovanu metodu ambulatnog liječenja koja predstavlja istovemenu primjenu  gumiligatura i krio kirurgije. Kod te metode skraćen je vremenski razmak između ligatura na 8-10 dana. Nakon podvezivanja hemoroidalnog čvora gumiligiturom , isti, podvezani čvor, se dodatno kriokiruškim aparatom „smrzne” na poseban način. Primjena  kombinovane metode dr Hajdarevića  traje oko  3 minute ukupno za jedan hemoroid, potpuno je bezbolna, pacijent obično  uopće ne osjeti da mu se nešto radi. Bolova nakon primjene ove metode uopče  nema u 97% slučajeva, kod 3 %  su snošljivi, traju obično noć iza zahvata i mogu se riješiti  sa 1-2 tbl uobičajenih sredstava protiv bolova. Propadanje čvora je ovdje jako ubrzano jer je podvezan i smrznut, demarkacija brzo napreduje, čvor brzo otpadne, te se novi tretman može zakazati ako je potreba, za desetak dana.

         

Podvezan i smznut unutarnji hemoroidalni čvor

 

 Defekt nakon otpadanja velikog hemoroidalnog čvora, počelo zarastanje

 

Nakon velikog broja urađenih pacijenata ovom metodom, po završetku magistarskog studija, nakon  strogo kontrolisanog kliničkog  ispitivanja ove kombinovane metode 2008. godine dr Braco Hajdarević je uspješno na toj metodi magistrirao na Medicinskom fakultetu u Sarajevu. Tema je glasila:

KOMPARACIJA POJEDINAČNIH I KOMBINIRANIH MINIMALNO-INVAZIVNIH HIRURŠKIH METODA LIJEČENJA HEMOROIDALNE BOLESTI

 

 DRUGE AMBULANTNE METODE LIJEČENJA HEMOROIDA

 

1.3. Sklerozacija hemoroida

To je pojedinačna ambulatna metoda koja se koristila kod početnih hemoroida, od strane internista, obično kod krvarenja. Kroz anoskop se daju injekcije nekog sklerozantnog sredstva u sam hemoroid svakih osam dana. Metoda je skoro napuštena, primjenjuju se neki gastroenterolozi kod početnih  hemoroida, uz strogu kontrolu zbog mogućeg nastanka gnojnog procesa na mjestu injekcije.

1.4. Infracrvena koagulacija

Kod ovog postupka  hemoroid se kod kontakta sa kapicom sonde obasjava infracrvenim svjetlom pod čijim dejstvom nastaje kongestija i koagulacija krvnih žila, te manja krvarenja stanu. Kao i sve metode izvodi se kroz anoskop. Ta metoda po našem iskustvu je  indicirana  za početne hemoroide, ali  ozbiljno krvarenje se ne može sa sigurnošću  zaustaviti. Kod uznapredovalih hemoroida ne dovodi do trajnijeg uspjeha u liječenju. Metoda je popularna kod krvarenja, jer je bezbolna, ne zahtijeva nikakve posebne pripreme niti je potrebno bolovanje.

1.5. Krioterapija

Odstranjenje hemoroidalnih čvorova smrzavanjem  (kriohirurgija)  primjenjuje se od 1969.god. Za rad je potreban poseban aparat povezan za bocu sa komprimiranim plinom, obično dušičnim oksidulom ili tečnim azotom. Krio sonda na čijem je vrhu temperatura od -89°C (kod primjene azot oksidula) se prisloni na hemoroidalni čvor u trajanju od 2-3 minute. Tretirani čvor pobijeli, izgleda kao kuglica leda. Nakon par sati se vidi otok, pojavi se iscjedak, neki autori navode bol. Nakon 7 dana  čvor počinje propadati, a za 14-21 dan dolazi do demarkacije, otpadanja čvora i  potom nastaje  zarastanje preostalog defekta. Razmak između tretmana je obično od 4-6 sedmica. Kriohirurgija se malo koristi, mnogi  navode neadekvatne rezultate, ali nema nažalost ozbiljnih studija koje evaluiraju metodama medicine zasnovane na dokazima vrijednost kriohirurgije kao pojedninačne metode. Međutim , ima manji broj ustanova gdje se kriohirurgija  masovno koristi u proktologiji, dermatologiji, urologiji i hirurgiji tumora, jer imaju dugogodišnje iskustvo i tradiciju.

Dr Hajdarević ima dugogodišnje iskustvo u kriohirurgiji, nakon provedene edukacije na početku korištenja metode još 1984.god. Smatra da se kriokirurškim tretmanom treba koristiti samo onaj ko je educiran, inače može biti veća šteta nego korist. Korištenje metode od nevičnih liječnika koji su olako shvatili metodu dovelo je do neuspjeha i skoro napuštanja metode, zbog nuspojava. Kod primjene  kriohirurškog tretmana koju je uveo dr Hajdarević, kriokirurgija se primjenjuje   kad je hemoroidalni čvor već podvezan, izoliran, te se  tako jasno izoliran  čvor dodatno  kriokrurški  tretira radi ubrzanja nekroze. Takva primjena se pokazala vrlo uspješna i opravdana. Tokom primjene nema nikavih bolova, hemoroid brzo demarkira i otpane, krvarenja nema ili je minimalno, vrlo brzo se može raditi sljedeći čvor.

1.6. Monopolarna i bipolarna koagulacija  klasičnim električnim kirurškim nožem

Električni instrumenti se obično koriste  u zaustavljanju krvarenja. Kautererizacija upotrebom električnog noža kao pojedinačna minimalno invazivna metoda liječenja hemoroida se sada praktično ne koristi obzirom na nesigurnost u koagulaciji spužvastog hemodoidalnog tkiva električnim nožem, jer se često dešavalo da se krvarenje ne zaustavi ili se jave naknadna krvarenja nakon demarkacije površne koagulacije. Bipolarna koagulacija se sada vrlo rijetko koristi, i to kod krvarenja u I stadiju, a češće se koriste infracrvena, laser i radiofrekventna koagulacija.

 

pročitajte i OPERATIVNE METODE LIJEČENJA HEMOROIDA

    

Kontakt informacije

     
   

++387(0)36 580 392

     
  ++387(0)61194 552
   
   This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.
     

na iste brojeve telefona možete zakazati pregled kod sljedećih liječnika

Doc.dr.sci. prim   Faruk Alendar,specijalista za kožne i venerične bolesti

Dr.sci.prim Haso Sefo,specijalista za neurohirurgiju

© 2015 sva prava pridržana , Specijalistička hirurška ordinacija MO-MED, Mostar
Kopiranje i korištenje sadržaja bez dozvole autora strogo zabranjeno.